Een belangrijke vraag die vaak gesteld wordt, wanneer ik lezingen geef over bewegen en gezondheid, is: “Heeft het nog zin om op latere leeftijd te beginnen met bewegen”? Een belangrijke vraag waar steeds meer onderzoek naar wordt gedaan. Zelfs studies die trainingseffecten bestuderen op zeer hoge leeftijd (boven de 80 jaar).
Een van deze studies laat zien dat mannen en vrouwen die op hun vijftigste beginnen met competitief hardlopen, na ongeveer een decennium vergelijkbare fysieke voordelen behalen als leeftijdsgenoten die hun hele leven hebben gesport. Deze studie toonde aan dat zowel vroege starters (die begonnen met sporten en bewegen in hun volwassenheid) als laatbloeiers (die pas na hun vijftigste begonnen met trainen) na een jaar of tien vergelijkbare resultaten vertoonden op het gebied van spiermassa en lichaamsvet, met alleen een nadeel voor de laatbloeiers wat betreft botdichtheid, die minder toenam dan in de vroege starters. De bevindingen suggereren dat het nooit te laat is om te beginnen met meer bewegen. Echter, niet heel veel mensen worden na een vrij inactief bestaan, op hun vijftigste wedstrijdsporter. En, je hebt dus 10 jaar intensieve sport nodig om uiteindelijk vergelijkbare gezondheidseffecten te sorteren.
Een hele andere studie laat zien dat regelmatige lichaamsbeweging, zoals wandelen, de kans dat ouderdom gepaard gaat met verlies van functies en het optreden van klachten, aanzienlijk vermindert. Hoewel iedereen weet dat lichaamsbeweging een goed idee is, ongeacht je leeftijd, is het wetenschappelijk bewijs van de voordelen ervan bij ouderen en zieken nog steeds verrassend beperkt. In een grote studie namen deelnemers deel van 70 tot 89 jaar die sedentair en kwetsbaar waren. Ze werden willekeurig toegewezen aan een trainings- of educatiegroep. Degenen in de educatiegroep leerden maandelijks over voeding, gezondheidszorg en andere onderwerpen gerelateerd aan veroudering. De trainingsgroep begon een programma van wandelen en lichte gewichtstraining en ging twee keer per week naar het onderzoekscentrum voor begeleide groepswandelingen op een baan, waarbij de wandelingen progressief langer werden. Ze werden ook gevraagd om drie of vier extra oefensessies thuis te voltooien, met als doel 150 minuten wandelen per week en ongeveer drie sessies van 10 minuten gewichtstraining per week. Elke zes maanden werden de lichamelijke functies van alle deelnemers gemeten, met speciale aandacht voor hun vermogen om 400 meter zelfstandig te lopen. Het experiment duurde ongeveer 3 jaar, aanzienlijk langer dan de meeste trainingsstudies. Tegen het einde van het experiment ervaarden de deelnemers in de trainingsgroep 20 procent minder lichamelijke beperkingen. De trainingsgroep had een 30% hogere score op het zelfstandig lopen van 400 meter. Echter de deelnemers in de educatiegroep begonnen ook vaak te trainen en te wandelen. Het zou niet ethisch zijn geweest om ze te weerhouden van lichaamsbeweging. Maar als er een controlegroep van volledig sedentaire ouderen met slechte eetgewoonten was geweest, zouden de verschillen tussen de groepen veel duidelijker zijn geweest. Het is een belangrijke studie omdat het inzicht geeft in de trainbaarheid van kwetsbare mensen op hogere leeftijd.
Een van de deelnemers vatte het mooi samen: “Lichaamsbeweging heeft mijn hele kijk op wat veroudering betekent veranderd, het gaat niet meer om hoeveel hulp je nodig hebt van anderen, het gaat erom wat ik er zelf aan kan doen.”
Mocht je er nog meer over willen lezen, lees dan dit artikel. Vorige week verschenen: onderzoek bij >2 miljoen mensen van alle leeftijden dat laat zien dat de gunstige effecten van bewegen op een verminderde kans op overlijden voor alle leeftijden gelijk is, met andere woorden: Een persoon van 30 en een persoon van 70 die allebei 5 uur in de week sporten hebben een vergelijkbare afname in kans op overlijden.
“Scheur je Gezond 2025” al in huis? Koop em snel als Sint of Kerstkado!
"*" geeft vereiste velden aan